De Amerikanen zijn er erg goed in, zulke woordspelletjes. Willen ze een militaire aanwezigheid in een land, dan sturen ze een groep tot de tanden bewapende vechtmachines die ze ‘adviseurs’ noemen. Die truc halen ze al sinds Vietnam uit. Destijds was het een vrij onschuldige manier om diplomatieke spelletjes te kunnen spelen met de Sovjets – die het keurig meespeelden. De eerste Russische militairen in Afghanistan – dus nog vóór de staatsgreep aldaar in ‘81 – heetten ook ‘adviseurs’, maar je kon je toen al afvragen wat Spetsnaz-commando’s konden adviseren.

De geschiedenis lijkt zich te herhalen. De PvdA had bij monde van Kamerlid Martijn van Dam gezegd: geen Nederlandse militairen meer in Uruzgan. Met ‘militairen’ worden kennelijk vechtende soldaten bedoeld.

Wat er in feite zal gaan gebeuren is dat Nederland niet alle commando’s en militairen weghaalt uit Afghanistan. Er zullen militairen blijven maar zo mogen ze niet meer genoemd worden. Ze zullen ‘opleiders’ heten, net zoals de Amerikanen hun gevechtstroepen ‘adviseurs’ noemen, en ze zullen Afghaanse militairen bijstaan. Ze zullen met Afghaanse militairen meerijden op patrouille, in uiteraard Nederlandse pantservoertuigen.

Nederland heeft nu al te weinig opleiders binnen de landsgrenzen om de eigen militairen op te leiden. Hoe moet dat dan in Afghanistan? Simpel: niet. Vandaar dat daar al gelegerde militairen ‘opgeschaald’ zullen worden tot ‘opleiders’. Oh, ze zullen wel een cursusje krijgen. Drie maanden even lekker vakantie en twee weekjes op een kazerne op appèl komen en wat pedagogen aanhoren.

Maar wees niet verbaasd als over een jaar blijkt dat die opleiders zich opvallend veel gedragen als de commando’s die er al drie jaar zitten.

Ach, dan zijn de verkiezingen al geweest.

Het komt overeen met het standpunt van de fractie van de Partij van de Arbeid in de Tweede Kamer. Die heeft herhaaldelijk laten weten dat verleninging van wat  voor missie dan ook in de provincie Uruzgan onbespreekbaar is. Tegelijkertijd heeft de PvdA niet net zo stellig een kleinere missie in een ander deel van Afghanistan afgewezen. Daar zit dus ruimte, en de hoestende man in de parkeergarage laat er geen twijfel over bestaan dat de militaire staf al met de eerste voorbereidingen bezig is voor een kleinere deployment in het noorden van Afghanistan.

Daar zitten momenteel de Duitsers met meer dan 4.000 troepen. Vermoedelijk zullen Nederlandse troepen onder Duits bevel komen te vallen. Er zal ingetrokken worden bij Duitse troepen, in een Duits kamp, of de Duitsers zullen een al bestaand kleiner kamp verlaten en openstellen voor de Nederlanders.

Niet dat zoiets een gratis overeenkomst is. Integendeel. Kamp Holland in Uruzgan zal nu waarschijnlijk niet helemaal afgebroken gaan worden – als men een koper kan vinden. Jawel, vastgoed-deals tussen aan de strijd  deelnemende landen  in het door oorlog verscheurde Afghanistan, het schijnt de normaalste zaak van de wereld te zijn.

Er is een mogelijkheid dat er een ruil plaats zal vinden: Duitse troepen naar Kamp Holland, en Nederlandse troepen naar een leeg Duits kamp. Maar dat is speculatie. Vooralsnog wordt in ieder geval rekening gehouden met een langere aanwezigheid van Nederlandse troepen, dit keer in het noorden van Afghanistan.

Dat is niet zonder gevaren. Nederland telt 21 doden, de Duitsers raakten tot nu toe 34 soldaten kwijt. De Duitsers zitten dan wel met twee keer zoveel militairen in het noorden van Afghanistan, zelfs de statistisch meevallende cijfers (afgezet tegen het aantal Nederlandse doden) geven aan dat dit deel van het land niet bepaald veilig is.

So it was refreshing to see Nichols criticizing Obama for a change in an article pasted here, but unfortunately, Nichols missed the mark. He was right to criticize Obama, but for the wrong reason.

Both Barack Obama and John McCain are right: more troops are needed in Afghanistan, but with one unifying mandate, not two different ones that cancel each other out. As is currently the case.

So I wrote Mr Nichols an email. To which he didn’t respond, of course.

Dear Mr Nichols,

I read your article on the commitments Mr Obama made to Afghan leaders, on TheNation.com.

Fine article, good read, but I felt that some points were missing.

Like many people, you correctly state that there’s too much fighting going on, and not much building.

But that’s exactly the problem; the deployment to Afghanistan has become a chicken-or-the-egg dilemma.

As you know, the American troops are basically on a fighting mission named ‘Operation Enduring Freedom’, in Afghanistan. Their mandate is combat, and only combat.

Then there’s NATO’s ISAF, that has a very different mandate for the troops. ISAF is confined to (re)building, nation building, etc.

All good and well, but all the Afghans and the Taleban see are Western military uniforms.

Aside from that, the Taleban are very effective in applying what is basically an African tribal strategy. Instill fear, fear and fear among the civilian population, and ensure that the (re)building effort by NATO fails.

Their tactics are horrendous, and well documented by Dutch soldiers, who have been in Afghanistan since the start.

The biggest frustration of Dutch soldiers is that whenever they build a school or small hospital in a small rural town, the Taleban usually sneak into the town after the Dutch have left, and then raze the schools and hospitals. Those who have cooperated with the Dutch are killed, and often their entire families as well. They are public executions; young boys and girls are hanged up on their feet, so upside down, and then gutted, like one would with a cow. The warning is clear to the villages in close proximity: this is what happens to you when you cooperate with ISAF.

Dutch soldiers are now being spurned by local Afghan leaders. They would like to cooperate, but they say they can’t, because the Dutch (and other forces) won’t always be there to protect them.

In the beginning, ISAF troops made the error of promising Afghans that they were safe from the Taleban, that they’d be protected. Years of experience has shown the Afghans that those promises are empty.

And to Afghans, he who controls an area, rules that area. It’s that simple.

Another problem is the ISAF mandate. NATO troops are in Afghanistan, yes, but they’re there under a tight mandate. They are in principle not allowed to undertake offensive action against (known) Taleban forces. They are allowed to defend themselves, and the civilian population, but that’s it.

Dutch Special Forces have now taken to baiting tactics; they try to attract enemy fire, by for instance sending a lone jeep with soldiers into a known ‘hot zone’ and then faking that the jeep has a breakdown. Taleban spotters, often civilians whose family members have been taken hostage by the Taleban and so forced to enroll into their ranks, then go into action. All they usually do is call in the location of the jeep – but the talk via open walkie-talkie radio is then intercepted by the Dutch, the location of the civilian spotter located, and he is subsequently killed.

The Taleban then later show up, collect the remains, and present them to the inhabitants of the killed civilian’s town, exclaiming the perverse violence of the ISAF troops.

A couple of months ago, a Dutch TV programme comparable to ‘60 Minutes’ found out that Dutch troops had started undertaking offensive action, to flush out the Taleban that had been systematically razing schools and hospitals in towns. The broadcast caused a political outcry. As a result, the Dutch forces are now back to full defensive ISAF duty. And they’re frustrated, because the results of their rebuilding efforts are nil.

This is happening throughout ISAF-‘controlled’ territory. Taleban attacks on the civilian population and ISAF troops are up. The number of hospitals, schools and medical posts in villages being razed is up. Production of poppies, the sale of which is probably the Taleban’s main source of income, is up by record numbers. And the ISAF troops are, by their mandate, not allowed to do anything about it.

Then Operation Enduring Freedom. US forces are fighting the Taleban hard, but there are two problems.

1) the population of the villages they half destroy while bombing Taleban troops who purposely take up positions in those villages, are VERY unlikely to aid the Americans and be anti-Taleban, and
2) the Taleban are constantly withdrawing to Pakistan, where GIs can’t touch them. (Eerily reminiscent of the VietCong’s retreat tactics into Laos and Cambodia.)

So US forces are doing something that the ISAF can’t – fighting offensive – but not doing what they should be doing after the fighting, which in turn is what ISAF is doing.

There are two main strategic problems.
1. Geographic divide. There are areas where the NATO ISAF troops simply are not allowed to operate.
This is Operation Enduring Freedom (OEF) territory. This results in OEF GIs flushing out the Taleban from a village, and then moving on, with no ISAF troops following up to do the rebuilding – and staying there for a while to ensure that Taleban troops don’t sneak back in. Plus: Pakistan.

2. Mandate divide. As shown, the two operations have very different mandates. Problem is, if you change the ISAF mandate to allow for offensive (i.e., more risky) actions, most NATO countries will pull back their troops. (The Dutch had to extend their ISAF mandate period because no other NATO country wanted to send troops to replace the Dutch.)

The only way to solve this:
- ONE mandate, for all forces in Afghanistan.
- MORE troops, to ensure that newly built infrastructure (which is why ISAF’s there, for Christ’s sake!) isn’t immediately razed after the troops depart.

So far, both Obama’s and McCain’s proposals fall short of the mandate-thing.

UPDATE: Nu blijkt dat VVD-minister Frank de Grave in augustus 2000 al aan de Tweede Kamer heeft laten weten dat in principe “zes soorten geheime missies” zijn toegestaan om uit te (laten) voeren door het Korps Commando Troepen. Dat is staand beleid, dus met toestemming van de Tweede Kamer van destijds, maar: slechts een select groepje ministers weet wat voor soorten missies dat zijn. Een Diepe Keel suggereert dat minister Van Middelkoop dit misschien helemaal niet wist, en de vraag is nu of die ‘zes geheime missie-soorten’ ook vielen onder het Afghanistan-mandaat. The plot thickens… 

ChristenUnie-minister Van Middelkoop zit hoe dan ook met de vraag of Nederlandse commando’s nu wel of niet meededen met Amerikaanse troepen tijdens gevechten in 2001 en 2002. Zo ja, dan zou dat namelijk inhouden dat het vorige kabinet gelogen heeft tegen het kabinet. Daar minister Van Middelkoop de afgelopen dagen in het parlement en het publieke domein meerdere malen gezegd heeft dat Nederlandse commando’s niet meevochten — wat ook niet mocht, gezien het ‘opbouw’-mandaat — zou hij gelogen hebben tegen het parlement, en dus het volk. Een politieke halszaak die hem zijn positie kan kosten.

Daarom is het des te vreemder dat Van Middelkoop niet gewoon een persconferentie belegt, een berg bewijzen afkomsting van zijn ministerie op tafel legt en stelt dat de kous daarmee af is. Maar dat heeft hij nog niet gedaan. Is er dan iets loos? Heeft hij die bewijzen niet, of – nog erger – vertrouwt hij zijn eigen mensen niet…?

Want gebrijk aan bewijzen – dat zou Van Middelkoop niet moeten hebben.

Ten eerste. Van vrijwel alle (radio-)gesprekken tussen in het veld opererende soldaten en de eerste commandolijn (sergeants, luitenants) op peloton-niveau bestaan logboeken. Maar ook tussen de commandolijnen zelf bestaan logboeken. Dat bewees het NIOD-onderzoek naar Srebrenica. Dus bestaan die ook van de communicatie tussen troepen in Afghanistan in 2001-2002. Wie zegt dat het niet zo is, is of een leugenaar – of de NL troepen gebruikten Amerikaanse communicatiemiddelen.
Het laatste zou hoogst ongebruikelijk zijn en welhaast feitelijk onmogelijk, omdat de Amerikanen nooit zomaar non-Amerikanen toelaten op hun communicatiekanalen.

Het is – mede vanwege die logboeken – des te vreemder dat minister Van Middelkoop nu verhaal gaat halen bij Argos en niet zijn eigen ministerie van Defensie. Ten eerste omdat Van Middelkoop te allen tijde zou moeten kunnen vertrouwen op wat zijn medewerkers op het ministerie hem vertellen.
Is dat dan niet zo? Weet Van Middelkoop dan niets van die logboeken, waarmee hij binnen een persconferentie van 2 minuten het heel Argos-verhaal van tafel zou vegen? Of bestaan die logboeken opeens niet? Of zijn ze verdwenen? Vragen, vragen.

Ten tweede zou er nog een tweede berg van bewijzen moeten zijn waarmee Van Middelkoop zou kunnen wapperen.: de bevoorradings-logboeken. Soldaten die op (gevaarlijke) missies gaan nemen altijd extra ammunitie, voedsel, medische voorraden en brandstof e.d. mee. Die informatie moet terug te vinden zijn op drie plekken: het bevorraadingscentrum op het kamp in Afghanistan, de kazerne in Nederland en het ministerie van Defensie.

Uiteraard moet uit de bestellijsten van het kamp in Afghanistan voor voorraden een grote toename blijken in diezelfde periode; regels vereisen immers dat uitgedeelde voorraden altijd weer worden aangevuld. Uit dit alles zal een boel moeten blijken. Zijn die logboeken er dan niet? Dat kan niet, want dan zouden ze vernietigd moeten zijn. Wijzen ze dan iets anders uit, namelijk de onschuld? Waarom wappert Van Middelkoop daar dan niet mee? Vertrouwt hij het zaakje op dit front soms ook niet?
En dan heb ik het nog niet eens over veldrapporten van de Nederlandse troepen, die men MOET indienen, ook al opereert men in het grootste geheim. Die rapporten bestaan in ieder geval wel, of misschien: zij hebben bestaan.

Tevens mag niet worden uitgesloten dat de toenmalige minister van Defensie, VVD’er Henk Kamp, weet had van de strijdende Nederlandse commando’s. Als dat zo is, dan moet dat in het kabinet besproken zijn. En daar was Balkenende dan dus bij, als lid van de troika Algemene Zaken-Buitenlandse Zaken-Defensie.

Ik zou zeggen, laat die arme Eimert niet alleen spartelen, zoals het CDA het zo graag ziet gebeuren met bewindslieden van andere partijen, maar betrek Balkenende er ook maar bij, in de vragen. Het zou zeker niet de eerste keer zijn als Balkenende om half vier ’s nachts opeens tussen neus en lippen door meldt dat hij precies wist wat er gaande was, na het eerst uren lang te ontkennen.

Een Diepe Keel weet inmiddels overigens te melden dat bovenstaande vragen nu ook leven bij de SP en D66. Vragen zullen gesteld worden en tenzij de bewijzen van Argos van generlei waarde blijken te zijn, zouden Van Middelkoop en Balkenende wel eens grote problemen kunnen krijgen.

Patton noemde zijn methode de ‘Steensoep-methode’, genoemd naar het fabeltje, en hij paste hem veelvuldig toe. Een zwerver klopte eens aan bij een vrouw die alleen woonde, ver buiten de bewoonde wereld. De zwerver had honger, zei hij, maar zei tegen de vrouw dat hij soep kon maken van stenen, en vroeg of hij haar soepketel mocht gebruiken en water kon krijgen. Geïntrigeerd zei de vrouw ‘ja’ en de zwerver ging aan het werk. Ze zag door het raam hoe de zwerver inderdaad stenen in het water deed. Na een half uur kookte het water en de zwerver klopte weer aan. De soep vorderde, nu waren alleen nog wat wortels, selderij en wat uien nodig. De nieuwsgierige vrouw stemde toe en nog eens een half uur later klopte de man weer aan; de soep was bijna klaar, er was alleen nog wat peper en zout nodig. Tien minuten later was de soep klaar en de vrouw kwam naar buiten. “Alstublieft,” zei de zwerver nadat hij al twee koppen op had, “steensoep!” “Lekker, maar…” stamelde de vrouw na het proeven, “dat lijkt wel gewoon groentensoep…”

Patton haalde de ‘grap’ menigmaal uit, vaak ten koste van de soldaten die hij op ‘verkenning’ stuurde, en zorgde zo regelmatig dat hij toch die paar kilometers verder op kon rukken dan de bevelen stipuleerden. En dit gevalletje in Afghanistan ruikt ook héél erg naar groentensoep…